Componisten vraag 1 vervolg

1: Gregoriaans

Meer achtergrond

 

Video

Hier zien we het videogedeelte dat werd gebruikt om de muziekstijl te raden.


volledige video


Paus Gregorius

Dit opmerkelijke schilderij is gemaakt door de Italiaanse schilder José de Ribera (1591-1652). Bekijken we de periode waarin deze schilder leefde en vergelijken we die periode met de periode waarin Paus Gregorius I leefde, dan kunnen we direct concluderen dat het om een fantasie gaat. Maar onze schilder attendeert wel op een opmerkelijk punt: deze Paus staat bekend om de brieven die hij schreef. Maar Paus Gregorius I staat niet alleen bekend om zijn brieven, hij staat ook bekend om de muziek die hij verzamelde. Het gaat om zo’n 3000 melodieën! Deze gezangen waren vooral bedoeld om de erediensten op te luisteren en de geloven een bepaald gevoel te geven. Het is opmerkelijk dat deze naar hem genoemde Gregoriaanse zangen nog steeds gezongen worden.

We luisterden overigens naar het ‘Deum Verum’ (de ware God).

Een voorbeeld

De Middeleeuwen wordt in de meeste geschiedenis boekjes afgeschilderd als een soort donkere periode in onze geschiedenis waarbij er nauwelijks culturele hoogtepunten zouden zijn te ontdekken. Een periode die begint met het verval het Romeinse Rijk en het woord verval is al een duidelijke aanwijzing dat het ook om een soort cultureel verval gaat. Ook de aanduiding ‘Middeleeuwen’ geeft aan dat het om een soort tussenperiode gaat.

Tegenwoordig wordt meer genuanceerd naar deze periode gekeken. Het is in ieder geval de periode waar in West Europa de christelijke kerk domineert in bijna alle vormen van kunstuitingen. Het is een periode waarin schitterende kathedralen worden gebouwd en waar de meeste schilderijen zich richten zich op voorstellingen uit de bijbel.

En ook bij het beluisteren van de muziek wordt vrijwel onmiddellijk de koppeling gemaakt met koorzang. Er valt vrijwel geen ritme te herkennen, en de meerstemmigheid van de zang geeft een bepaalde sfeer mee.


Interessant om te is weten dat de muziekgeschiedenis in een aantal perioden wordt ingedeeld.

1. vroege middeleeuwen: 500 – 1000
Dit is de periode waarin de Gregoriaans muziek werd opgetekend.
2. late middeleeuwen: 1000 – 1450
Dit is de periode waarin ook de meerstemmigheid zijn intrede doet. Het is bovendien de periode dat het muziekschrift ontstaat (Guido van Arezzo), zie afbeelding.
3. Renaissance: 1450 – 1600
4. Barok (1600 – 1750)
Deze periode eindigt met de dood van Johann Sebastiaan Bach.
5. Klassieke periode (classisisme) 1750 – 1815
Met Mozart, Hayden en Beethoven(al overgang naar romantiek)
6. Romantische periode (1815- 1910)
Met o.a. Schubert en Schumann
7. klassieke muziek uit de 20e eeuw 

In de video gaan we verder in op de ontwikkeling van Gregoriaanse zang.


Taak: dieper op het onderwerp ingaan

Vraag: was er al Gregoriaanse muziek voor de periode van paus Gregorius?

Voor nog meer algemene informatie kun je van de link gebruik maken. 


verdieping


Vraag 2